Co oprócz stypendium doktoranckiego? O jakie świadczenia mogą ubiegać się doktoranci?

Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce[1] wprowadziła stypendia doktoranckie[2], które są istotnym udogodnieniem dla doktorantów kształcących się w szkołach doktorskich.  A co, jeśli stypendium doktoranckie to za mało na nasze potrzeby? Zdarza się, że mamy większe wydatki, potrzebujemy materialnego wsparcia. Czy doktoranci mogą ubiegać się także o inne świadczenia?

Poza stypendium doktoranckim doktorant może pobierać także: stypendium naukowe z własnego funduszu uczelni na stypendia[3], stypendium ministra dla młodych naukowców[4] (maksymalna wysokość tego stypendium została określona w § 15 pkt 2 rozporządzenia), stypendium przyznawane przez jednostkę samorządu terytorialnego[5], jak również stypendium naukowe przyznawane przez osobę fizyczną lub osobę prawną niebędącą państwową ani samorządową osobą prawną[6]. Ponadto, doktorant ma prawo do pobierania innych stypendiów przyznawanych np. w ramach programów ministra lub projektów grantowych itp. Stypendia te nie mogą jednak zastępować stypendium doktoranckiego. Nie mogą także ograniczać prawa do jego otrzymywania.

A jakie stypendia przysługują doktorantom, którzy kształcą się w ramach studiów doktoranckich? Doktoranci, którzy rozpoczęli studia doktoranckie przed rokiem akademickim 2019/2020, mogą ubiegać się o stypendium doktoranckie, a także jego zwiększenie na zasadach określonych w przepisach przejściowych.  Dotychczasowe regulacje dotyczące zasad przyznawania i wysokości stypendiów nadal obowiązują. W tym wypadku stypendia można pobierać maksymalnie do końca 2023 roku.

Doktoranci kształcący się w ramach studiów doktoranckich mogą ubiegać się także o: stypendium socjalne, stypendium dla osób niepełnosprawnych, zapomogę oraz stypendium rektora.  

Funkcjonuje także nowy system kredytów studenckich (doktoranckich). Nowy system kredytów studenckich przewiduje udzielanie kredytu na okres kształcenia oraz rozpoczęcie jego spłaty dwa lata po ukończeniu kształcenia na dogodnych warunkach przy maksymalnie niskiej wysokości oprocentowania. 

Kredyt studencki może otrzymać doktorant, który nie ukończył 35 roku życia. Co ciekawe, wniosek o kredyt może złożyć także osoba ubiegająca się o przyjęcie do szkoły doktorskiej, z tym że wówczas przed podpisaniem umowy kredytowej powinna przedłożyć w instytucji kredytującej zaświadczenie potwierdzające, że jest doktorantem.

O kredyt doktorancki można ubiegać się przez cały rok, wnioski co do zasady są rozpatrywane w ciągu 30 dni od daty złożenia. Wniosek o udzielenie kredytu można składać w formie papierowej lub za pośrednictwem systemu teleinformatycznego w PKO Banku Polskim S.A., Banku PEKAO S.A., Banku Polskiej Spółdzielczości S.A. (wraz ze zrzeszonymi bankami spółdzielczymi) oraz SGB-Banku S.A. (wraz ze zrzeszonymi bankami spółdzielczymi).

Istotnym jest, że na wniosek kredytobiorcy kredyt studencki może zostać umorzony przez instytucję kredytującą w 50% –gdy kredytobiorca ukończył kształcenie w szkole doktorskiej w grupie do 1%, w 35% –gdy kredytobiorca ukończył kształcenie w szkole doktorskiej w grupie od 1,01% do 5%, a w 20% – w przypadku gdy kredytobiorca kształcenie w szkole doktorskiej w grupie od 5,01% do 10%.

mgr Malwina A. Tkacz

Lokalny Ambasador Praw Doktoranta

Artykuł został napisany w ramach projektu pn. „Lokalny Ambasador Praw Doktoranta” organizowanego przez Krajową Reprezentację Doktorantów ze środków Ministerstwa Edukacji i Nauki w ramach zadania publicznego „Organizowanie i animowanie działań na rzecz środowiska akademickiego” w 2021 r.


[1] Ustawa z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (tekst jedn. Dz.U.2021.478), dalej jako: pswn.

[2] Doktorantom z niepełnosprawnościami przysługuje zwiększenie stypendium doktoranckiego o 30%.

[3] Art. 420 pswn.

[4] Art. 360 pswn.

[5] Art. 212 pswn.

[6] Art. 213 pswn.